Opleiding

Basisopleiding gemeenschapswacht

De basisopleiding gemeenschapswacht kan worden verstrekt door erkende provinciale of gewestelijke bestuursscholen, erkende opleidingsinstellingen voor de vorming van politieagenten en de krachtens de wet van 2 oktober 2007 tot regeling van de private en bijzondere veiligheid erkende opleidingsinstellingen (dit laatste in het 7de jaar BSO Veiligheidsberoepen).

Via deze link kan u een lijst terugvinden met alle, specifiek voor de basisopleiding gemeenschapswacht, erkende opleidingsinstanties.

Indien bij sollicitatie blijkt dat een kandidaat-gemeenschapswacht de opleiding nog niet positief afrondde, is het de verantwoordelijkheid van het lokaal bestuur om ervoor te zorgen dat de basisopleiding gemeenschapswacht gevolgd wordt bij een erkende provinciale of gewestelijke bestuursscholen of bij een erkende opleidingsinstellingen voor de vorming van politieagenten.

De wet van 15 mei 2007 tot instelling van de functie van gemeenschapswacht, tot instelling van de dienst gemeenschapswachten en tot wijziging van artikel 119bis van de nieuwe gemeentewet, bepaalt namelijk dat enkel de geslaagde kandidaat gemachtigd is om de functie van gemeenschapswacht uit te oefenen. Dit wil zeggen dat de basisopleiding gemeenschapswacht met vrucht behaald moet zijn, alvorens een kandidaat voldoet aan deze voorwaarde.

Om de praktische organisatie van de gemeenten en steden te ondersteunen, verschaffen wij via onze website een actueel overzicht van de aankomende opleidingen. Om een zo vlot mogelijke doorstroming te kennen, werd er in overleg met de scholen besloten om via een vaste jaarlijkse planning te werken:

  • Voorjaar: basisopleiding gemeenschapswacht te PLOT en PAULO
  • Najaar: basisopleiding gemeenschapswacht te PIVO en APB Vonk

Campus Vesta en G4S worden niet mee opgenomen in de vaste planning. Dit wil evenwel niet zeggen dat zij geen opleidingen organiseren. Zij zullen zich hiervoor baseren op de noden van de lokale besturen. Bovendien is het belangrijk om op te merken dat de vooropgestelde planning een minimum is. Als er grote noden zijn binnen bepaalde besturen/provincies, kunnen de scholen steeds gecontacteerd worden en kan de organisatie van een extra opleiding bekeken worden.

Actuele planning

Opleidingsinstantie

Contactgegevens

Data opleiding

APB Vonk

[email protected] 

[email protected] 

9/10/2023 – 16/11/2023, inschrijven mogelijk

Campus Vesta

[email protected]

6/11/2023  1/12/2023, inschrijven mogelijk

G4S

[email protected]

Op aanvraag

PAULO

[email protected]

Afgelopen: januari 2023

PLOT

[email protected]

16 mei 2023, in samenwerking met PIVO @ provinciehuis Hasselt

PIVO

[email protected]

half september - eind oktober 2023, binnenkort inschrijven @ PIVO

ERAP (Brussel)

[email protected]

Bij voldoende geïnteresseerden

Gelieve voor meer concrete informatie inzake de organisatie van een specifieke opleiding, alsook voor een eventuele inschrijving, u te willen richten tot de respectievelijke contactpersoon.

 

Psychotechnisch onderzoek

In de wet van 15 juli 2018 houdende diverse bepalingen Binnenlandse Zaken wordt gesteld in artikel 39,4° : “Het voldoen aan het profiel wordt nagegaan aan de hand van een psychotechnisch onderzoek, nader te bepalen door de minister van Binnenlandse Zaken.”

Deze verplichting is van toepassing voor alle gemeenschapswachten die zijn aangeworven na 5 oktober 2018.

Het KB van 14 augustus 2021 betreffende de organisatie van het psychotechnisch onderzoek voor de gemeenschapswacht en de gemeenschapswacht-vaststeller verstrekt meer informatie inzake het psychotechnisch onderzoek. De psychotechnische test wordt door Selor afgenomen. Het psychotechnisch onderzoek bestaat uit 2 testen. Enerzijds 2 computergestuurde persoonlijkheidsvragenlijsten en anderzijds een interview.

Enkel de gemeenten kunnen kandidaten inschrijven. Dit kan rechtstreeks via het platform van de FOD BOSA. Bij vragen hieromtrent, kan contact opgenomen worden via het volgend mailadres: [email protected]

De prijs van het psychotechnisch onderzoek bedraagt 200 euro. 
OPGELET: zodra de instructies en de link naar de persoonlijkheidsvragenlijsten aan de ingeschreven kandidaten zijn doorgemaild, zullen alle tests in rekening worden gebracht.
Hetzelfde geldt voor kandidaten die niet bij het gesprek aanwezig zijn; de test wordt door Selor ook in rekening gebracht.

Het onderzoek peilt naar bepaalde competenties waarover een gemeenschapswacht (-vaststeller) dient te beschikken. Het gaat hier in het bijzonder over de volgende 5 competenties:

  • respect voor medemensen;
  • burgerzin;
  • een incasseringsvermogen ten aanzien van agressief gedrag van derden en het vermogen om zich daarbij te beheersen;
  • respect voor plichten en procedures;
  • geen gevaar vormen voor de openbare orde.

Slagen voor het psychotechnisch onderzoek is noodzakelijk alvorens men de job van gemeenschapswacht(-vaststeller) mag uitoefenen. 

Er bestaat geen mogelijkheid tot herkansing. De kandidaat die niet geslaagd is, mag de job van gemeenschapswacht(-vaststeller) dan ook niet uitoefenen. 

Het is niet mogelijk voor personen die reeds het psychotechnisch onderzoek voor bewakingsagent hebben afgelegd om een vrijstelling te bekomen. 

 

FAQ

Welke volgorde dient er inzake de opleiding “gemeenschapswacht” en het psychotechnisch onderzoek gerespecteerd te worden?

Er werd geen volgorde bepaald inzake de voltooiing van de opleiding en het psychotechnisch onderzoek.
Belangrijk is echter dat aan beide voorwaarden voldaan moet zijn voordat iemand als gemeenschapswacht mag worden ingezet. 
 

Wat is de diplomavereiste voor een gemeenschapswacht?

Voor het  uitoefenen van de functie van gemeenschapswacht is er geen diplomavereiste vastgelegd. Het staat de gemeente dus vrij het vereiste diplomaniveau te bepalen. 
Dit geldt enkel voor de gemeenschapswacht, niet voor de gemeenschapswacht-vaststeller. Een gemeenschapswacht-vaststeller dient minstens voor het hoger secundair onderwijs geslaagd te zijn.
 

Door de wijziging van de wet op 13 januari 2014 werden de diplomavereisten voor de gemeenschapswacht-vaststeller opgetrokken naar minimum een diploma hoger secundair onderwijs. Wat met gemeenschapswacht-vaststellers die werden aangeworven voor deze wijziging en niet over een dergelijk diploma beschikken? Kunnen zij hun functie zonder problemen blijven uitoefenen?

Daar zij werden aangeworven voor deze wetswijziging, dient met de diplomavereiste geen rekening te worden gehouden en kunnen zij hun opdracht als gemeenschapswacht-vaststeller blijven uitoefenen. 

Wel dienden zij de recyclageopleiding - voorzien in de artikelen 2, § 1 en 4 § 1 van het KB van 21 december 2013 tot vaststelling van de minimumvoorwaarden inzake selectie, aanwerving, opleiding en bevoegdheid van de ambtenaren en personeelsleden die bevoegd zijn tot vaststelling van inbreuken die aanleiding kunnen geven tot de oplegging van een gemeentelijke administratieve sanctie - binnen de twee jaar van het in werking treden van de wet van 24 juni 2013 met betrekking tot de gemeentelijke administratieve sancties gevolgd te hebben (dus voor 1/1/2016). 
 

Is een Attest Gemeenschapswacht specialisatiejaar BSO Veiligheidsberoepen (studiegebied Maatschappelijke Veiligheid) voldoende om de taak van gemeenschapswacht uit te voeren of moet deze persoon een bijkomende opleiding volgen?

Dit attest voldoet aan de voorwaarden inzake opleiding en vorming en volstaat dus om de taak van gemeenschapswacht uit te voeren (indien de kandidaat ook aan de andere aanstellingsvoorwaarden (artikel 8 van de wet van 15 mei 2007) voldoet uiteraard).

Bijkomende informatie
Met betrekking tot de Veiligheidsopleidingen Secundair Onderwijs (VOSO) zijn er twee mogelijkheden, afhankelijk van het feit of de kandidaat beroeps- dan wel technisch secundair onderwijs gevolgd heeft.

In het BSO gaat het over het 7e jaar Veiligheidsberoepen: afgestudeerden uit deze richting behalen naast het attest gemeenschapswacht ook onder andere een attest voetbalsteward of bewakingsagent.

In het TSO is er een Se-n-Se Integrale Veiligheid: afgestudeerden uit deze richting behalen onder andere een attest leidinggevende bewakingssector, of attesten die doorstroming naar politie- of brandweeropleiding mogelijk maken, maar geen attest gemeenschapswacht.

Wanneer kandidaten solliciteren voor de functie van gemeenschapswacht is het dus belangrijk steeds een kopie van het diploma en de behaalde attesten op te vragen, zodat men kan nagaan of de persoon uit het BSO of TSO komt. 
Enkel diegenen die uit het 7e jaar Veiligheidsberoepen van het BSO komen, en dus over het attest gemeenschapswacht beschikken, mogen zonder meer aangeworven worden als gemeenschapswacht en – indien ze als gemeenschapswacht-vaststeller ingeschakeld zullen worden – rechtstreeks deelnemen aan de opleiding GAS. 
De personen die uit het TSO komen moeten wel de basisopleiding gemeenschapswacht volgen.

Steden en gemeenten die hierover een concrete vraag hebben mogen ons steeds het attest van betrokkene overmaken via [email protected] en dan kijken we met plezier na of het diploma of attest van deze persoon voldoet om zonder bijkomende opleiding aangeworven te worden.
 

Kan een persoon die enkel een diploma lager secundair onderwijs behaald heeft, maar wel beschikt over enkele jaren ervaring als ‘steward urbain’, aangeworven worden om ingeschakeld te worden als gemeenschapswacht-vaststeller?

Neen, de wet van 13 januari 2014 tot wijziging  van de wet van 15 mei 2007 voegt expliciet voor vaststellers de voorwaarde in dat ze “minstens voor het hoger secundair onderwijs geslaagd zijn”. 

Kan een persoon met een getuigschrift van het 6e jaar beroepsonderwijs de opleiding gemeenschapswacht-vaststeller volgen? Het 7e jaar, waarmee je het diploma hebt, werd niet gevolgd.

Volgens de regelgeving (omzendbrief dd. 22/07/2014 (BS 08/08/2014)) dienen vaststellers ten minste te beschikken over een getuigschrift van het secundair onderwijs. Het gaat over het diploma van het secundair onderwijs dat men bekomt op het einde van het tweede jaar van de derde graad (zesde jaar) in het ASO, TSO of KSO. Voor het BSO is aan deze voorwaarde voldaan in geval men slaagt in het derde jaar van de derde graad (wat men zevende jaar noemt).
Enkel een zesde jaar BSO gevolgd hebben, is dan ook niet voldoende.
 

Moeten kandidaat gemeenschapswachten (-vaststellers) slagen voor het examen en wat is de procedure als ze niet geslaagd zijn?

In het verleden diende enkel de persoon die gemeenschapswacht-vaststeller wilde worden te slagen voor het examen. De kandidaat gemeenschapswacht diende enkel te kunnen aangeven dat hij op regelmatige basis de opleiding had gevolgd. Hij diende dus niet voor het examen te slagen. 

Met de wet van 30 juli 2018 is deze procedure echter gewijzigd en dient elke gemeenschapswacht sedert 1 oktober 2019 te slagen voor het examen. 

Meer informatie inzake de procedure bij o.a. niet slagen, kan teruggevonden worden in het KB van 19 december 2021 tot wijziging van het koninklijk besluit van 15 mei 2009 tot bepaling van de opleidingsvoorwaarden waaraan de gemeenschapswachten moeten voldoen, evenals de modaliteiten tot aanwijzing van de opleidingsinstellingen en tot erkenning van de opleidingen.   
 

De toegang tot de examens is afhankelijk van een regelmatige aanwezigheid tijdens de vorming, wat wordt er verstaan onder deze “regelmatige aanwezigheid”?

Artikel 4 van het KB van 15 mei 2009 tot bepaling van de opleidingsvoorwaarden waaraan de gemeenschapswachten moeten voldoen, evenals de modaliteiten tot aanwijzing van de opleidingsinstellingen en tot erkenning van de opleidingen bepaalt het volgende:

“De aanwezigheid kan als regelmatig beschouwd  worden, indien de eventuele gerechtvaardigde afwezigheden niet meer bedragen dan twintig procent van het totaal aantal lesuren. Ingeval van niet-gerechtvaardigde afwezigheid, wordt de volledige opleiding niet gevalideerd.”

Een kandidaat mag dus deelnemen aan de examens als hij niet meer dan 20% gerechtvaardigde afwezigheid (bv. ziekte met attestatie van dokter) kende tijdens de volledige opleiding én geen enkele onwettige afwezigheid. 
Vanaf dat iemand meer dan 20% afwezigheid en/of één onwettige afwezigheid kent, dient de volledige opleiding opnieuw gevolgd te worden.
 

Voor welke vakken zijn gemeenschapswachten die vaststeller willen worden vrijgesteld?

-    Conflictbeheersing
-    Het vaststellen van overtredingen en de redactie van de vaststelling
 

Als een kandidaat gemeenschapswacht een vrijstelling wenst te bekomen voor een vak of onderdeel van een vak dat hij reeds met vrucht behaalde, aan wie dient dit verzoek dan gericht te worden?

Een vraag tot vrijstelling dient gericht te worden aan de Algemene Directie Veiligheid en Preventie, dit kan door een mail te richten aan volgend mailadres: [email protected]. Een vrijstelling kan slechts goedgekeurd worden indien aan bepaalde voorwaarden voldaan is en mits voorlegging van een geldig attest. 

Moet een gemeenschapswacht die de opleiding gemeenschapswacht reeds gevolgd heeft voor de wijzigingen van de wet in 2014 de opleiding opnieuw volgen als hij bijvoorbeeld voor een andere gemeente gaat werken?

De geldigheid van de behaalde attesten blijft behouden. De gemeenschapswacht is niet verplicht om de opleiding  opnieuw te volgen tenzij natuurlijk de gemeente hier zelf op staat. 

Wat zijn de profielen van de lesgevers voor de opleiding ‘Gemeenschapswacht’?

Volgens het KB van 15 mei 2009 moet de erkende opleiding gedoceerd worden door lesgevers die beschikken over een nuttige ervaring van minimum 2 jaar of een diploma hoger onderwijs met betrekking tot de materie die ze zullen onderwijzen.

FAQ page